محمد مهدى ملايرى
344
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى )
و پزشكان را براى درمان او آوردند پزشكان گفتند اگر زن نگيرد هلاك خواهد شد ، پس دختر پيرى به سن هشتاد سال كه اسمش مهوسه و خواهر عمر خطاب بود براى او بياوردند و معاويه با او درآميخت . روز بعد آن پير زال به صورت دخترى بيست و پنج ساله درآمد و آبستن شد و ملك يزيد را به دنيا آورد . و اين بدان علت بود كه خداوند به فرشته طاووس وعده كرده بود كه ملك يزيد را بفرستد و اين واسطه را سبب گردانيد كه وى از نور خدا كه به نام يازيد خوانده مىشود آفريده شود . » * * * پس از يزيد كسى كه در سلسلهء پيشوايان دينى و در عبادات يزيدىها شأن و مقامى دارد و قبر او بزرگترين زيارتگاه و مكان مقدس و محل حج آنها به شمار مىرود شيخ عادى است . هرچند شيخ عادى شخصى تاريخى بوده كه در قرن ششم هجرى از حدود شام و فلسطين به اين منطقه رفته و اين گروه را مريد و پيرو خويش كرده ، ولى مطالبى كه دربارهء او ذكر مىكنند و كرامات و معجزاتى كه به او نسبت مىدهند او را به يك شخص پندارى و افسانهاى تبديل ساخته ، نه يك موجود تاريخى . آنچه دربارهء او مىگويند از اين قرار است : شيخ عادى در نزديكى درياى مرده در فلسطين مىزيسته . گويند او در كوه هكاريه ظهور كرد ، اصلش از اطراف حلب و بعلبك بوده ، پس از مهاجرت به اين منطقه در كوه لالش كه نزديكىهاى موصل است مقيم شد ، و بعضى گفتهاند او از اهل حران بوده و نسبش به مروان حكم مىرسد . سلسلهء نسب او را اينگونه ذكر مىكنند : شرف الدين ابو الفضايل عادى بن مسافر بن اسماعيل بن موسى بن مروان بن الحسن بن مروان . وفاتش را در سال 558 هجرى نوشتهاند و قبر او كه به نام مقام شيخ عادى معروف است در همين منطقهء يزيدىها بزرگترين مقام مقدس آنها است . « 1 » چنانكه گفتيم دربارهء شيخ عادى و كرامات و معجزات او عقايد
--> ( 1 ) . ابن خلكان دربارهء او گويد : « شهرتش در آفاق پيچيد و مردم بسيارى پيروى او كردند و حسن -